Το 2022 παρατηρήθηκαν 443 θάνατοι στην Ελλάδα, από καρκίνο που οφειλόταν στον ιό HPV. Ποσοστό 60,5% της HPV σχετιζόμενης θνησιμότητας αποτελούσαν οι θάνατοι από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, 13,2% οι θάνατοι από καρκίνο του κόλπου και 9,6% από καρκίνο του πρωκτού.
Θα πρέπει να σημειωθεί ότι το 16,1% των HPV σχετιζόμενων θανάτων αφορούσε άνδρες. Μάλιστα, η θνησιμότητα σε αρκετούς HPV σχετιζόμενους καρκίνους, όπως του πρωκτού ή ρινοφάρυγγα, στους άνδρες ξεπερνά αυτή των γυναικών.
Τα στοιχεία αυτά περιέχονται στη μελέτη «Εκτίμηση του φορτίου θνησιμότητας των HPV-σχετιζόμενων καρκίνων στην Ελλάδα: χαμένα έτη ζωής και κόστος παραγωγικότητας», στην οποία χρησιμοποιήθηκε δημοσιευμένο μαθηματικό μοντέλο που εξετάζει τον αριθμό των θανάτων που προκαλούνται από 11 HPV-σχετιζόμενους καρκίνους (ορθοφαρυγγικός, στοματικός, ρινοφαρυγγικός, υποφαρυγγικός, φάρυγγας, πρωκτικός, λάρυγγας, αιδοίου, κόλπου, τραχήλου και πέους).
Οι παραπάνω, δυνητικά αποτρεπταίοι με εμβολιασμό θάνατοι, είχαν σαν αποτελέσματα 6.388 χαμένα έτη ζωής, από τα οποία το 11,2% αφορούσε άνδρες. Ο μέσος όρος χαμένων ετών ζωής λόγω πρόωρης θνησιμότητας στην Ελλάδα υπολογίζεται σε 14,4 έτη.
Η μελέτη έκανε ιδιαίτερη μνεία και στα χαμένα έτη παραγωγικής ζωής (δηλαδή τα έτη πριν τη συνταξιοδότηση) όπου εκτίμησε ότι, οι θάνατοι από HPV-σχετιζόμενους καρκίνους οδήγησαν σε απώλεια 1.813 ετών δυνητικής παραγωγικότητας, με τους άνδρες να αντιπροσωπεύουν το 13,0% αυτών των θανάτων. Ο μέσος όρος χαμένων παραγωγικών ετών ζωής λόγω πρόωρης θνησιμότητας υπολογίζεται σε 4,1 έτη.
Η οικονομική επίπτωση της πρόωρης θνησιμότητας λόγω HPV-σχετιζόμενων καρκίνων ανερχόταν σε 22,5 εκατομμύρια ευρώ με τα 3,1 εκατομμύρια ευρώ να αφορούν άνδρες. Από HPV-σχετιζόμενο καρκίνο χάνονται λόγω πρώιμης θνησιμότητας και κατ’ επέκταση απώλειας παραγωγικότητας κατά μέσο όρο 50.226 ευρώ. Από τους καρκίνους που εξετάστηκαν, το μεγαλύτερο έμμεσο κόστος ανά θάνατο ήταν αυτό που αφορούσε στον καρκίνο του τράχηλου της μήτρας με 61.579 ευρώ.
Η μελέτη καταλήγει ότι, το παραπάνω επιδημιολογικό βάρος μπορεί να αποτραπεί σε συντριπτικό βαθμό με τον HPV εμβολιασμό και γι’ αυτό είναι σημαντικό να αυξηθεί η εμβολιαστική κάλυψη τόσο στα αγόρια όσο και στα κορίτσια.
«Αυτό που είναι σημαντικό να θυμόμαστε είναι ότι, αφενός η διαθεσιμότητα εμβολίων για την ενεργό ανοσοποίηση κατά του HPV προσφέρει τη δυνατότητα πρόληψης αυτού του σημαντικού νοσολογικού και οικονομικού φορτιού και αφετέρου ότι οι θάνατοι από HPV δεν είναι μόνο οι θάνατοι από τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας», υπογράμμισε ο επικεφαλής ερευνητής, Ηλίας Γκούντας, Value & Patient Access Manager της MSD Ελλάδος και μεταδιδακτορικός ερευνητής στην Ιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Κύπρου κατά την παρουσίαση της μελέτης στο πλαίσιο του Πανελληνίου Συνεδρίου για τα Οικονομικά και τις Πολιτικές της Υγείας, το οποίο διεξήχθη στις 3-5 Δεκεμβρίου 2024, στην Αθήνα.
